Ból pojawiający się podczas ćwiczeń czy pracy fizycznej nie jest przypadkowy. To element naturalnego systemu ostrzegania, który informuje o przeciążeniu tkanek, mikrourazach lub rozwijającym się stanie zapalnym. Co robić, gdy aktywność fizyczna kończy się bólem?
Jak prawidłowo reagować na pierwsze dolegliwości bólowe?
W przypadku silnego bólu podczas aktywności fizycznej najczęstszym błędem jest kontynuowanie wykonywanych czynności mimo narastającego dyskomfortu. Możemy w ten sposób pogłębić uszkodzenie tkanek i wydłużyć czas potrzebny na ich regenerację. Co w takim razie zrobić? Podstawą jest wdrożenie zasad protokołu RICE:
- odpoczynek (Rest) – przerwanie aktualnie wykonywanej aktywności i odciążenie bolącego miejsca,
- chłodzenie (Ice) – zimny kompres może złagodzić ból i ograniczyć stan zapalny,
- ucisk (Compression) – opaska lub bandaż pomagają ograniczyć narastanie obrzęku i stabilizują uszkodzoną okolicę,
- uniesienie (Elevation) – wspomaga odpływ krwi i limfy, dzięki czemu zmniejsza obrzęk oraz uczucie napięcia w miejscu urazu[1].
Najczęstsze kontuzje podczas aktywności fizycznej
Urazy związane z aktywnością fizyczną mogą dotyczyć zarówno osób początkujących, jak i zaawansowanych. Do najczęstszych należą:
- opóźniona bolesność mięśniowa – to tzw. zakwasy, które pojawiają się do 48. godzin po wysiłku i wynikają z mikrouszkodzeń mięśni,
- naciągnięcia i naderwania mięśni oraz ścięgien – objawiają się ostrym, nagłym bólem i ograniczeniem ruchu,
- skręcenia i zwichnięcia stawów, często z towarzyszącym obrzękiem i stanem zapalnym,
- złamania kości – w wyniku upadków lub silnych uderzeń.
W każdym z tych przypadków uruchamiany jest proces zapalny, który ma charakter ochronny, ale jednocześnie nasila dolegliwości bólowe. Dochodzi do uwolnienia tzw. mediatorów stanu zapalnego, czyli związków, które obniżają próg bólu i zwiększają wrażliwość tkanek na bodźce.
Jak szybko złagodzić ból towarzyszący kontuzji?
W leczeniu bólu ostrego o nasileniu łagodnym do umiarkowanego możemy zastosować lek przeciwbólowy i przeciwzapalny bez recepty, zawierający np. deksketoprofen. Jego działanie polega na hamowaniu aktywności enzymów cyklooksygenazy, odpowiedzialnych za syntezę prostaglandyn. Związki te należą do mediatorów stanu zapalnego, więc zablokowanie ich produkcji może zmniejszyć odczuwane dolegliwości bólowe.
Co istotne, deksketoprofen zaczyna działać już po ok. 30-60. minutach, a czas ten możemy przyspieszyć, przyjmując lek na pusty żołądek. Efekt przeciwbólowy utrzymuje się do 8. godzin, co pozwala na kontrolę dolegliwości o różnym nasileniu. Dodatkowo deksketoprofen wpływa na przewodzenie bodźców bólowych, dzięki czemu może zmniejszyć ryzyko przekształcenia się bólu ostrego w znacznie trudniejszą do leczenia postać przewlekłą[2].
Szybka i prawidłowa reakcja na pierwsze objawy bólu po aktywności fizycznej ma kluczowe znaczenie dla leczenia urazu i regeneracji tkanek. Jednak w razie silnych dolegliwości należy szybko skonsultować się z lekarzem, ponieważ świadczą one o poważniejszej kontuzji. Wizyty u specjalisty wymaga również brak poprawy lub nasilenie objawów mimo wdrożonego leczenia domowego.
[1] Kaźmierczak, U., Kwiatkowski, S., Radzimińska, A., Strojek, K., Weber-Rajek, M., & Zukow, W. (2017). Leczenie zachowawcze skręcenia stawu skokowego w świetle najnowszej literatury. Journal of Education, Health and Sport, 7(3): 117-142.
[2] Woroń, J., & Wordliczek, J. (2017). Połączenie tramadolu z deksketoprofenem w praktyce klinicznej: postęp w leczeniu bólu. Lekarz POZ, 3(1): 61-67.
Artykuł sponsorowany
